УНЕСКО и ЕУ жалат поради одлуката на Турција за претворање на Аја Софија во џамија

УНЕСКО „многу жали“ поради одлуката на турските власти, донесена без претходен дијалог, да го измени статусот на Аја Софија која се наоѓа на листата на светското наследство на организацијата на ОН.

EPA-EFE

Турскиот претседател Реџеп Таип Ердоган ја прогласи истанбулска Аја Софија за отворена за муслимански верски служби, откако судот одлучи дека претворањето на некогашната византиска црква во музеј во 1934 година било незаконско.

Одри Азолеј, директорката на УНЕСКО, организацијата на ОН за образование, наука и култура „многу жали поради одлуката на турските власти, донесена без претходен дијалог, да се измени статусот на Аја Софија. Таа вечерва му ја изрази длабоката загриженост на амбасадорот на Турција во УНЕСКО“, обсјави во соопштениет организацијата.

„Аја Софија е дел од историските зони на Истанбул впишани во листата на светското наследство на УНЕСКО“, истакна директорката на организацијата.

Станува збор за „ремек-дело на архитектурата и единствено сведоштво за средбата на Европа и Азија низ вековите.Нејзиниот статус на музеј ја претставува универзалноста на нејзиното наследство и од неа создава силен симбол на дијалогот“, додаде таа.

Турскиот претседател веќе подолго време предлагаше на византиската базилика да ѝ се врати статусот на џамија, иако е едно од најпосетените знаменитости во Турција.

САД, Грција, Русија и црковните лидери истакнаа загриженост поради менувањето на статусот на големото здание од 6 век, кое било пренаменето во музеј во првите денови на модерната секуларна држава под Мустафа Кемал Ататурк.

УНЕСКО ги повика турските власти веднаш да отворат дијалог. „Важно е да се избегне спроведување на која било мерка која не била претходно расправана со УНЕСКО“, изјави Ернесто Отоне Рамирез, функционерот на организацијата задолжен за култура.

Здружението кое го отвори случајот и правната битка долга 16 години тврди дека Аја Софија била во сопственост на османлискиот султан Мехмед Втори кој во 1453 го освоил тогашен Константинопол, и ја претворил 900 години старата византиска црква во џамија.

Европската Унија исто така изрази жалење, а шефот на нејзината диломатија Жосеп Борел кажа дека „песудата на турскиот Државен совет да укине една од клучните одлуки на модерна Турција и одлуката на претседателот Ердоган да го стави тој споменик под Управата за верски прашања е за жалење“.

Во пресудата, турскиот Државен совет, највисокиот турски управен суд во Анкара, вели дека е „заклучено дека со решение на спогодба (Аја Софија) добила намена на џамија и дека е нелегална нејзината намена надвор од тоа“.

„Одлуката на владата од 1934 која ја завршила нејзината намена на џамија и која ја дефинирала како музеј, не била во согласност со законите“, истакна судот, реферирајќи на указот потпишан од Ататурк.

Легенда под Главна слика

EPA-EFE

Западен Балкан оди во насока на целосна контрола на државните институции во служба на политичките елити. Не е чудо што граѓаните имаат ниска доверба во овие институции.

повеќе

Граѓаните се преморени од бескрајните, приказни на предавници и патриоти, тирански платформи, договори со Грција, Бугарија, рекети, пописи, тендери,

повеќе

Критичкото малцинство, на 2020 година не гледа само како на година која ја донесе вирусната пандемија, туку и како на година која донесе и еден друг вид на пандемија, онаа на КОВИД-авторитаризмот.

повеќе