Расцепкан парламент, парализиран совет

Политико: ЕУ разорена од „војни“, одмазди, лажни ветувања...

Баш кога Европската Унија требаше да тргне напред како пообединет блок, нејзините три големи институции се ослабени и завојувани една со друга, вели Политико.

Баш кога Европската Унија требаше да продолжи напред како поунифициран блок, нејзините три големи институции, Европскиот совет, Европската комисија и Европскиот парламент, ослабнаа и почнаа да водат војна една со друга.

Ова требаше да биде годината во која ЕУ ќе ѝ стави крај на тројната криза со еврозоната, миграцијата и британското гласање за напуштање на Унијата. По европските избори во мај, таа вети дека ќе ја исполни волјата на своите гласачи и со навремено и ефикасно дејствување ќе ги решава глобалните проблеми како што се климатските промени, трговските војни, дигиталната трансформација и миграцијата.

Наместо тоа, 1 ноември, денот кога новата претседателка на Европската комисија требаше да стапи на должност, дојде и пројде, а капацитетот на ЕУ да дејствува, а не па да се обнови самата себе, се чини сè понедостижен.

Наместо да ја поведат ЕУ во поинтегрирана постбрегзитска ера, трите главни институции, кои мора да соработуваат за блокот да функционира ефикасно, се борат една со друга.

Кога Фон дер Лаен ќе ја преземе функцијата на 1 декември, забранувајќи дополнителни одложувања, нејзиниот авторитет ќе биде поткопан од конфликтите со Европскиот парламент, несогласувањата со престолнините на земјите-членки и контроверзиите околу нејзиниот избор за членови на Комисијата.

Капацитетот на ЕУ да ги исполни амбициозните цели што самата си ги постави никогаш не изгледал понесигурен.

 

Расцепкан парламент

Нагло зголемената излезност на европските избори во мај покажа дека сè поголем број граѓани очекуваат решенија од ЕУ, но гласањето доведе и до поголема расцепканост во Европскиот парламент. Тоа значи дека ќе биде потешко да се формираат политички коалиции, како и да се спроведуваат политиките.

Централнодесничарската Европска народна партија и централнолевичарските социјалисти заедно веќе немаат мнозинство. Појавата на либералната Група за обнова на Европа на Емануел Макрон, амбициозниот центристички ривал на ЕПП, како незаменлив трет партнер во која било проевропска коалиција, ја наруши нивната удобна двополност и го дестабилизира системот.

Новиот парламент се одмазди со одбивање на тројцата кандидати за Комисијата, нанесувајќи им тежок удар на Урсула фон дер Лаен и на францускиот претседател Емануел Макрон, дисквалификувајќи ја неговата штитеничка Силви Гулар.

„Комисијата ќе мора многу повеќе време да поминува во обиди да создава компромиси за суштината“, предвидува еден ветеран функционер на ЕУ.

Ова се лоши вести за Вон дер Лаен, која беше назначена со тесни девет гласа во парламентот и чија главна главна програма, таканаречениот Европски зелен договор, дизајниран да ја забрза транзицијата на ЕУ кон економија со низок удел на јаглерод диоксид, ќе биде тешко да се протурка низ расцепканите, завојувани институции, особено со оглед на радикалните промени во животниот стил, навиките и цените што ќе им ги наметне на граѓаните и на претпријатијата.

 

Блокиран Совет

Додека парламентот влече погрешни потези, Советот е парализиран, вели Политико.

Раскината од поделбите север-југ и исток-запад, групацијата од национални влади - кои сè уште ги контролираат парите и националните економски и социјални политики - не успева да се договори за низа клучни решенија за зајакнување на еврозоната, поткрепување на банкарскиот систем на блокот, за реформа на лошата азилантска и имиграциска политика, за борба против глобалното затоплување и стабилизирање на Западен Балкан.

Иронично, обединетиот и самоуверен начин на ЕУ на водење на сложените и потенцијално разделувачки преговори за брегзитот покажа редок модел на политичка и меѓуинституционална кохезија. Но тоа единство - за кое Мишел Барние, главниот европски преговарач за брегзитот, предвиде дека водачите на ЕУ ќе го „искористат“ за решавање на големите предизвици и создавање „позитивна агенда“ - не покажува знаци на ширење на други прашања.

Трпеливите консултации и градењето консензус кај Барние се во спротивност со решеноста на Макрон да го фати Брисел на сила. Изгледа дека многумина сега повеќе се плашат од француската хегемонија во ЕУ по брегзитот отколку од колективната немоќ во глобалните работи.

 

Бермудски триаголник

Некои инсајдери во Брисел предвидуваат Хобсовска општа војна на секој против секого, во која секоја институција се бори за себе, а силите во рамките на секоја институција се борат со своите ривали - придонесувачите во нето буџетот наспроти нето-примателите; амбициозните потпретседатели на Комисијата наспроти фон дер Лаен и едни против други; ЕПП наспроти Обнова на Европа и обратно.

Првиот голем тест на прашањето дали има надеж да се заврши некоја работа во следните пет години ќе биде ако владите на ЕУ и парламентот успеат да се договорат за долгорочен буџет за периодот меѓу 2021 и 2027 година откако Британија ќе го напушти блокот.

Досега, работите не изгледаат добро. Разговорите заглавија на самитот на Европскиот совет во почетокот на месецов, каде што водачите признаа дека сè уште не се далеку од компромис за големината на буџетот, како тој ќе се троши и кој може да добие рабат.

Прашањето дали финансирањето да се поврзе со критериумите како што е придржувањето кон владеењето на правото исто така го влошува раздорот меѓу таборите, зголемувајќи ја можноста буџетот да биде одложен.

Европските гласачи што во мај излегоа во рекорден број ќе се надеваат дека лидерите во Брисел и во другите национални престолнини ќе најдат начин да работат заедно. Постои некаква причина за надеж.

Минатите периоди на меѓуинституционална борба честопати завршуваа во конструктивни компромиси по одреден период на тестирање на силата. На „Евросклерозата“ во почетокот на осумдесеттите ѝ претходеше голем напредок, кога еден француски социјалистички претседател на Комисијата и еден конзервативен британски премиер работеа рамо до рамо за да го изградат единствениот пазар.

Истите брзи промени во моќта што ги свртеа институциите една против друга нудат можности и за успеси, вели Политико.

Демнечкото заминување на Велика Британија ја менува рамнотежата на моќ во рамките на Советот, кој ќе треба да си најде нова поставеност. Новиот парламент, во кој повеќе од половина членови се новодојденци, ќе мора да одвои време и за да се навикне да ја дели моќта во три или четири насоки. Еден од начините да се стори тоа ќе биде да се преговара за заедничка политичка платформа слична на германски коалициски договор, за да се изгради меѓусебна доверба и европратениците да добијат конструктивна, а не опструктивна улога.

Што и да одлучат на крај, без разлика дали зборуваме за Советот, Комисијата и Парламентот, или за ЕПП, социјалистите и Обнова на Европа - во постбрегзитска Европа ќе требаат тројца за танго.

Интеграциите и буџетски субвенционираната економија и социјала се проектираните теми на кампањата на власта за претстојните избори.

повеќе

Третманот и плаќањето на работникот од кого зависи целиот производствен систем, треба да биде на прво место кај државата и работодавачот. 

повеќе

Дали верувате дека до ова дереџе се дојде за една ноќ, еден месец, една година? Вистината е дека години се потребни за таков пад.

повеќе